Klaar met de starre, stugge en vooral dure mobiliteitsfaciliteiten!

Hoewel er op HNWblog veel is geschreven over de integrale veranderopgave die Het Nieuwe Werken is, beperken aanpak en model zich veelal tot People, Place & Technology of Bricks, Bytes & Behavior. Mobiliteit is echter zeker zo’n belangrijk onderdeel van deze veranderopgave. Sterker, mobiliteitsmanagement is een integrale veranderopgave die hand in hand gaat met HNW. In deze blog een eerste aanzet om deze relatie in kaart te brengen.

Een aanleiding om actief de mogelijkheden van Het Nieuwe Werken te verkennen is de verkeersproblematiek in ons land. Specifieker: files kosten de BV Nederland kapitalen en ook organisaties ondervinden er op verschillende vlakken last van. De service naar klanten staat onder druk, kostbare tijd van medewerkers gaat verloren (al dan niet betaald), de motivatie van medewerkers gaat achteruit en de productiviteit is niet optimaal.

Wat betekent het voor de werkgever?

Naast de verkeersproblematiek en bereikbaarheid zijn voor organisaties kosten, duurzaamheid en arbeidsmarkt eveneens belangrijke motieven om met mobiliteitsmanagement aan de slag te gaan. Zo toont Giuliano Mingardo van de Mobility Management Academy (Erasmus Universiteit Rotterdam) aan dat de mobiliteitskosten al snel 10 tot 20 procent van de totale kosten per medewerker behelzen. En dat is nog exclusief reistijd en productiviteitsverlies. De feitelijke kosten van mobiliteit liggen dus nog veel hoger.

Eerder becijferde Synovate/Interview NSS op basis van een steekproef onder 950 werkende Nederlanders al dat vergaderen ons per jaar zo’n 60 miljard euro kost. Ongeveer een kwart hiervan is te herleiden naar reiskosten. En bij deze optelsom zijn alleen nog maar de loonkosten meegenomen.

Reistijd is dissatisfier

De mobiliteit van medewerkers staat binnen organisaties garant voor een aanzienlijk percentage van de totale carbon footprint. Ze staat bijna altijd in de top 5, in de dienstensector veel in de top 3 – veelal zelfs op nummer één.

Ook zien bedrijven mobiliteit steeds meer als belangrijk instrument om zich te positioneren op de arbeidsmarkt. Aangezien reistijd meer en meer als dissatisfier wordt gezien, zullen werknemers daar in de toekomst naar verwachting veel keuze in krijgen. En werkgevers die daar star mee omgaan zullen hoogstwaarschijnlijk het onderspit delven.

Wat betekent dit alles voor de werknemer?

Medewerkers zijn vooral gebaat bij keuzevrijheid, zoals de mogelijkheid om op andere tijdstippen te reizen, van andere vervoersmiddelen dan de auto gebruik te maken of zich helemaal niet te verplaatsen. En juist bij het faciliteren van deze keuzevrijheid komt de relatie met Het Nieuwe Werken om de hoek kijken: het optimaal faciliteren van mensen om hun werk te kunnen doen.

Met Het Nieuwe Werken kunnen werkgevers bovendien geweldig besparen op huisvestingskosten, stijgt de arbeidsproductiviteit en hoeven medewerkers niet meer zo vaak op pad (lees: lagere vervoerskosten). Als medewerkers bovendien vaker met het OV reizen, zijn ze duurzamer en goedkoper én kunnen ze onderweg ook nog werken. Naast de vele besparingsmogelijkheden loont het ook te kijken naar de mogelijkheden op gebieden als groei, innovatie en ondernemerschap.

De grote verandering begint dus bij de werkgevers. Zij zullen de voorwaarden moeten scheppen voor hun medewerkers om anders met mobiliteit om te gaan. De traditionele vervoersregelingen en -faciliteiten volstaan niet langer. Veranderende kostenverantwoordelijkheid, aandacht voor duurzaamheid, Het Nieuwe Werken, de wens tot meer flexibiliteit in vervoer, ze vormen een worsteling voor de werkgever. De oude, traditionele regelingen zijn bovendien OR-bolwerken, verworven rechten waaraan werkgevers zich veelal liever niet branden.

Hier zitten de kansen!

De relatie mobiliteit-HNW is een voor de hand liggende. Immers, andere werkpatronen leiden tot andere reispatronen. En andere reispatronen vragen om andere mobiliteitsregelingen en -faciliteiten. De huidige reiskostenregelingen gaan uit van dagelijkse verplaatsingen van woonplaats naar één vaste arbeidsplaats. Daarbij worden medewerkers geacht deze verplaatsing altijd met hetzelfde vervoermiddel te doen.

Verplaatsingen zijn echter niet meer dagelijks, niet meer naar één arbeidsplaats en werknemers willen afhankelijk van de situatie de best passende vervoerswijze kunnen kiezen. Zo bestaat er naast de reiskostenregeling veelal al een auto(lease)regeling en soms ook een OV-vervoerskaart voor zakelijk gebruik.

Echter, echt goed passende oplossingen vragen om doorontwikkeling. Om werkgevers die anders kijken naar het verstrekken en gebruiken van middelen. Om een creatieve omgang met het aanbod uit de markt en het sturen en belonen van werknemers voor gewenst gedrag. Om meer flexibiliteit, die past op de dagelijks wisselende behoefte van de werkende mens. Om regelingen, kortom, waarbij op individuele basis keuzes kunnen worden gemaakt over verschillende modaliteiten en bijbehorende kosten.

Onwetendheid regeert

In ogenschouw genomen dat aan zakelijke mobiliteit op jaarbasis meer dan 15 miljard euro wordt uitgegeven en dit toch nog niet leidt tot tevredenheid, flexibiliteit en afname van de files, is de voorlopige conclusie dan ook dat onwetendheid nog regeert. Graag kom ik daar in een volgende blog op terug.